Türkiye, NATO'nun en büyük ülkesi (ABD'den sonra ikinci büyük ordusu) ve en güçlü aktörlerinden biri konumuna jeopolitik konumu, askerî insan gücü, operasyonel tecrübesi ve yerli savunma sanayii hamlesi sayesinde geldi. Ankara'da 7 – 8 Temmuz'da düzenlenecek 2026 NATO Zirvesi, Türkiye'ye küresel ve bölgesel diplomaside merkezî aktör konumu, yerli savunma sanayii için milyarlarca dolarlık yeni iş anlaşmaları ile büyük ekonomik kazanç sağlayacak. Zirve Türkiye'ye temel stratejik ve ekonomik avantajlar sağlayacak. NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'ye göre müttefiklerin üretim kapasitesini artırma hedefi, Türkiye'nin son yıllardaki savunma sanayii atılımlarına doğrudan pazar payı ve yeni ihracat kapıları açacak. Üye ülkelerin savunma harcamalarını GSYİH'lerinin kademeli olarak %3,5 ve %5 seviyesine çıkarma planları, Türk savunma firmalarının müttefik fonlarından daha fazla pay almasını sağlayacak. Amerika Birleşik Devletleri, NATO Zirvesi kapsamında Türkiye'ye yerli millî muharip uçak KAAN için 700 milyon dolar değerinde 80 adet General Electric F110 jet motoru ile F-35 programına geri dönüşü sağlayacak imkânları açıklayacak.

2002'de yaklaşık %20 olan yerlilik oranı özgün platform projelerine ağırlık verilmesi, güçlü Ar-Ge yatırımları ve tüm sektörü kapsayan ekosistem dönüşümü sayesinde %80'lerin üzerine çıkarıldı. Türkiye'nin farklı irtifa menzillerindeki yerli savunma sistemlerini (Korkut, Hisar, Siper) ve elektronik harp unsurlarını, yapay zekâ destekli tek bir ağ altında birleştiren entegre birçok katmanlı hava savunma mimarisi olan 'Çelik Kubbe'ye sahip olduk. Türkiye savunma sanayii, yürütülen projelerde 100 milyar doların üzerinde büyüklüğe ulaşarak tarihî bir başarı elde etti. Sektörde faaliyet gösteren şirket sayısı 3.500'ü aşarken, savunma ve havacılık ihracatı yıllık 10 milyar dolar seviyesini geçti. Ülkemizin savunma sanayiindeki hızlı yükselişi ve artan stratejik gücü dolayısıyla 36. NATO zirvesi 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara'da gerçekleşiyor. Savunma sanayiinde devrim başlangıcı olacak bu buluşmada Türkiye'nin savunma kapasitesindeki artışın tüm İttifak için stratejik bir kazanım olduğu ilan edilecek.

1 Ocak'ta 42,96 TL olan dolar kurunun yıl sonunda 51,46 TL olacağı tahmin ediliyor. Merkez Bankasının brüt rezervleri geçen hafta 5,1 milyar dolarlık artışla, 157,2 milyar dolara ulaştı. Net rezervler 7 milyar dolar arttı, 52 milyar dolara çıktı. Swap hariç net rezervler de 5,5 milyar dolarlık yükselişle 34,6 milyar dolar oldu. Yabancı yatırımcılar bir haftada 465,7 milyon dolarlık hisse 434 milyon dolarlık tahvil olmak üzere toplam 900 milyon dolarlık yüksek alım yaptı. Bireysel hesaplar 133 milyon dolar azaldı, tüzel kişilerin mevduatı 1,6 milyar dolar arttı. Piyasa; haziran enflasyonunun aylık 0.97, yıllık 32,10 ile yılın en düşük seviyesinde olmasını bekliyor. Societe Generale, Türk lirasının vadeli piyasalarda fiyatlanandan daha güçlü seyredeceği beklentisiyle dolar/TL'de 3 ay vadeli kısa pozisyon açtı.

ABD ile İran arasında İsviçre'de yapılan görüşmeler Trump'ın savaş tehdidi ile kriz yaşamasına rağmen, taraflar 60 gün içinde nihai bir anlaşmaya ulaşma yönünde uzlaştı. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran'ın petrol ve petrokimya ihracatına yönelik muafiyetler, limanlara uygulanan ablukanın kaldırılması, dondurulmuş varlıkların bir kısmının serbest bırakılması ve yeniden imar ile kalkınma planının başlatılması gibi kazanımlar elde etti dedi. İran'ın küresel enerji piyasalarına geri dönmesiyle birlikte bugün 78 dolar olan Brent petrol 70 doların altına düşerek enerji faturamızı küçülterek cari açığın daralmasını sağlayacak. 4.200 dolarla haftaya başlayan ons ilk hamlede 4.300 doları aşarak 4.500 dolar hedefine ulaşacak. Savaşı ne İran ne ABD, biz kazandık biz!

İran nükleer silah edinmeyecek zenginleştirilmiş uranyumu uluslararası atom enerjisi gözetiminde yüzde 60'lardan yüzde 3'lere indirecek. Buna karşılık ABD, İran'ın 300 milyar dolarlık dondurulmuş varlıklarını serbest bırakacak. Evet 4 ay devam eden Orta Doğu savaşı ile devlet reisi dâhil üst düzey komutanlarını kaybeden, askerî gücü ağır darbe yiyen İran için şimdi bambaşka bir senaryo hayata geçiyor... ABD ile imzalanan mutabakat, dondurulan milyarlarca dolarlık varlıkların serbest bırakılmasından petrol satışlarının yeniden başlamasına, yaptırımların gevşetilmesinden dev yatırım fonlarına kadar dengeleri kökten değiştirebilecek maddelerin hayata geçecek olması ile İran savaş öncesine kıyasla daha büyük kazanımlar elde edecek... İran'ın dondurulmuş varlıklarının büyüklüğü 124 ila 167 milyar dolar arasında. İran savaşının ABD'ye doğrudan askerî maliyeti Pentagon verilerine göre 29 milyar dolar ancak dolaylı harcamalar, askerî üs onarımları ve ekonomik etkiler dâhil edildiğinde toplam fatura 100 milyar doları aşıyor. Ülkesinde enflasyon yıllık 4,2 ile son 3 yılın zirvesine çıktı. ABD halkı 4 ay devam eden savaş nedeniyle aylık 4 bin dolar ek masraf ödedi, Trump, kasım ayındaki ara seçimler dolayısıyla savaştan vazgeçmek zorunda kaldı, zira savaşı kaybetti, ama bunu zafer olarak açıklayarak sadece kendini tatmin ediyor...

Meyve ve sebze fiyatlarındaki fahiş artışlar vatandaşın en büyük sorunlarından biridir. Bir aile bütçesinde sebze ve meyve toplam gıda harcamalarının yüzde 30'unu oluşturuyor. 1 kilo soğanın tarla fiyatı 9, market fiyatı 25 TL... 1 kilo patatesin tarla fiyatı 12, market fiyatı 27 TL, 1 kilo bezelyenin tarla fiyatı 15, pazar fiyatı 70 TL, 1 kilo fasulyenin tarla fiyatı 35, pazar-market fiyatı 90-150 TL, 1 kilo ıspanağın tarla fiyatı 6-10 lira, market-pazar fiyatı 40-50 lira... 1 kilo erik bahçede 50, pazarda 100-150 lira, 1 kilo kiraz bahçede 40, markette 150 lira, 1 kilo kayısı bahçede 15-30 lira, markette 100-150 lira. Oysa kilo başına nakliye bedeli 0,5 ila 1 TL arasında. Hükûmet bu konuda çok ciddi bir adım atarak Hal Kanunu Taslağı hazırladı. Çiftçilerin bir araya gelerek kurduğu kooperatifler (örneğin; Tarım Kredi Kooperatifleri), ürünleri tek elden toplar, paketler ve doğrudan tüketiciye veya büyük zincir marketlere satar. Suni fiyat artışlarını önleyin, enflasyonun belini kırın. ÖNEMLİ NOT: Cumartesi günkü yazımda, ABD-İran anlaşmasının gerçekleşmesi durumunda, petrolün düşeceğini, altının yükselişe geçeceğini yazmış, "altında alım zamanı, fırsat kaçmış değil. Bugün 6.300 liralık 24 ayar külçenin gramı kısa vadede 7 bin lirayı aşabilir... Sarı kızımız gelinlik giyiyor, düğün yakında" demiştim.

Altın fiyatları yılın ilk 6 ayında büyük dalgalanma gösterdi. 1 Ocak'ta 5.966 liradan işlem gören külçe altın bugün 6.300 liralık değere sahip... Ons olarak baktığımızda yılbaşında 4.319 dolar (32,15 gram saf külçe altın) bugün 4.212 dolarda, yüzde 0,3 gerilemiş durumda. Orta Doğu'da 28 Şubat'ta başlayan ABD-İran-İsrail savaşı dolayısıyla altının normal şartlarda prim yapması lazımdı... İran acımasız saldırılar karşısında elindeki en büyük kozu kullandı, dünya petrol sevkiyatının yüzde 20'sinin geçtiği Hürmüz Boğazı'nı kapattı. Euro Bölgesinde yıllık TÜFE 3,2 ile 3 yılın en yükseğinde. Trump son İran'ın petrol tesislerinin bulunduğu Harg adasını işgal edecekleri, bugüne kadar görülmemiş bir saldırı gerçekleştirecekleri sözünün üzerinden 6 saat sonra 180 derece döndü, İran'a saldırıları iptal ettim, anlaşma hafta sonu Avrupa'da imzalanabilir, dedi ve ekledi: İran'la nükleer silah sahibi olmama konusunda mutabık kaldık. Bugün İran ile savaşı bitirdik..." İran Dışişleri Bakan Sözcüsü Bekayi müzakerelerde hazırlanan anlaşma metninin büyük bölümünün tamamlandığını ifade etti, resim değişti... Bu gelişme sonrası dolardaki kayıplar sertleşti, altının onsu 4.212 dolara tırmandı. Uluslararası dev bankalardan JP Morgan, altında uzun vadeli yükseliş beklentisini koruduğunu açıklayarak 2026 ons altın beklentisini 5 bin 243 dolar olarak ilan etti.

Bunlar "Bir kereden bir şey olmaz. Sen artık süt çocuğu değilsin. Bak grubundaki herkes kullanıyor" denilerek tuzağa düşürülüyor... Ülkemizde yaklaşık 1,7 milyon kişinin uyuşturucu kullandığı tahmin ediliyor. Yeşilay'ın raporunda belirtilen: Kumar 40, sigara 24, uyuşturucu 2,7, alkol 9 milyar dolar... Her gün "90 kişi yakalandı, 58 kişi gözaltına alındı..." diye haberlerde görüyorsunuz. Dolandırıcılar; sosyal medya, mesajlaşma uygulamaları veya illegal iş ilanları üzerinden "Hesabını kullandır, komisyon al", "Evden çalış, ödeme al-gönder" gibi vaatlerle vatandaşları kandırıyor. 3-7 yıl hapis cezası var. Sosyal medya üzerinden "Kısa sürede yüksek kazanç" vadeden sahte Forex veya kripto para platformlarına yönlendirmeler yapılıyor. Sistem bir süre sonra kilitlenir ve paranızı geri almak istediğinizde; "İşlemi yasal olmayan yollardan yaptınız, devlete vergi borcunuz var, kara para aklama soruşturması açılacak" diyerek insanlardan şantajla tekrar para koparılıyor...

Türkiye, 23 çeyrektir kesintisiz büyüyor. Türkiye'de trafiğe kayıtlı 17,4 milyon otomobil var. Ortalama bir otomobil değeri baz alındığında (yaklaşık 1,15 milyon TL), Türk halkının sahip olduğu toplam otomobil servetinin nominal piyasa değerinin 20 trilyon TL (güncel kurla yaklaşık 600 milyar dolar olduğunu görürsünüz.) Türkiye'de nüfusun yaklaşık %57,1'i (veya hane halklarının yaklaşık % 60,7'si) yani yaklaşık 50 milyon vatandaş ev sahibi. Toplam konut servetinin yaklaşık 900 milyar dolarlık kısmını vatandaşların bizzat kendilerinin oturduğu konutlar oluşturuyor. Bu cihazların tümünün piyasa değeri ve toplam maddi karşılığı net olarak hesaplanamasa da, en ucuz giriş seviyesi yaklaşık 10 bin ila 132 bin TL aralığındaki modellerin toplam değeri 1 trilyon lirayı aşar... Dünya Bankası ve IMF verilerine göre Türkiye, toplam gayrisafi yurt içi hasıla büyüklüğü bakımından dünyanın en büyük 20 ekonomisi arasında yer alıyor. 1,6 trilyon dolarlık gayrisafi yurt içi hasılaya göre kişi başına düşen millî gelir 19 bin dolardır. Satın Alma Gücü Paritesi'ne göre yapılan hesaplamalarda ise 4 trilyon dolarla dünyanın en büyük ilk 11 ekonomisinden biriyiz... Özetle, vatanımız; kaynakları, coğrafi konumu, genç nüfusu ve üretim üssü özelliğiyle zengin bir ülke.

Global Firepower'ın 2026 raporuna göre dünyanın en güçlü 9. ordusu konumundayız. Küresel savunma sanayi ihracat liginde üst sıralara tırmanan Türkiye, dünyanın en çok ihracat yapan ilk 11 ülkesi arasında yer alıyor. Türkiye, rüzgâr, güneş, hidroelektrik ve jeotermal alanlarındaki atılımlarıyla yenilenebilir enerjide Avrupa'nın ilk 5, dünyanın ise ilk 10 ülkesi arasında yer alıyor... Bölgesel olarak Kafkasya ve Orta Doğu'da lider konumdayız... "Millî Teknoloji Hamlesi" ile savunma sanayisinde dışa bağımlılığını önemli ölçüde azaltarak küresel aktör hâline geldik. Yerlilik oranının %20'lerden %80'ler seviyesine çıkarıldığı bu süreç, ülkeyi askerî teknoloji ihracatında dünyanın önde gelen ülkeleri arasına taşıdı. Savunma sanayi ihracatında ilk 10 ülke arasındayız.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi'nin; genel başkan seçiminde menfaat karşılığı oy kullandıkları gerekçesiyle CHP'nin 4-5 Kasım 2023 tarihindeki 38'inci olağan kurultayını "yok" hükmünde sayarak "mutlak butlan" kararı vermesi üzerine Özgür Özel'in genel başkanlığı iptal edildi, eski Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu görevine döndü... Türkiye'nin kurucu ve ana muhalefet partisi "Özelciler" "Kemalciler" olarak ikiye bölündü. 21 Mayıs Perşembe günü piyasaların kapanmasına yakın açıklanan karar, Borsa İstanbul'u yüzde 6 düşürdü, döviz cephesinde talep yoğunluğuna yol açtı. 22 Mayıs'ta varlık fonunun hisse senetlerinde alıcı pozisyonuna geçmesi endeksin yüzde 4 prim yapmasını sağladı. Bu prim 19 Mart 2025'te İmamoğlu'nun tutuklanmasının ardından 372 seviyesine yükselmişti. Reel sektörün (iş dünyasının) güven endeksi, 98,6'dan 101,0'e çıkarak aylık bazda %2,4'lük artış kaydetti ve nötr 100 seviyesinin üzerinde... 4,4 milyar dolarlık hisse senedi, 4,6 milyar dolarlık tahvil, 1,4 milyar dolarlık özel sektör borçlanma senedi aldılar. 2026 yılının başından bu yana bakıldığında ise yabancıların net girişi 1,6 milyar dolar seviyesine ulaştı. Avrupa'nın yılın ilk çeyreğinde yüzde 0,1, ABD'nin yüzde 1,6 büyüdüğü dönemde Türkiye yüzde 3'lük büyüme ile göz kamaştıracak.

Kayıt dışı ekonomi yüzünden her yıl en az 30 en fazla 100 milyar dolarlık kayıp oluşuyor... 71 maddelik eylem planında; sosyal medya reklamları, IBAN trafiği, kripto para çıkışları ve ödeme sistemleri birlikte izleniyor. Bugün yasa dışı bahis en çok: Telegram X/Twitter Instagram influencer reklamları üzerinden yayılıyor. Özellikle gençlere "kolay para" algısı aşılanıyor. Şu anda 15-34 yaş arasında ise yaklaşık 6,5 milyon genç ne çalışıyor ne de eğitimde bulunuyor. Bugün 14-15 yaşındaki çocuklar bile Telegram gruplarında bahis kuponu görüyor. Çünkü mesele artık sadece "bahis" değil, bir bağımlılık problemi. Yasa dışı bahisle her yıl eriyip giden 100 milyar dolarla, Merkez Bankasının rezervleri 250 milyar dolara ulaşır, cari açık kapanır, enflasyon problem olmaktan çıkar, elektrik ucuzlar, işçinin, emeklinin, memurun maaşı artar, hükûmet de vatandaş da rahat nefes alır...